Finanse publiczne

Strona główna » Maj 2018 » Rachunkowość » Ewidencja kosztów wyżywienia w stołówce szkolnej

Brosz o finansach

Sierpień 2018

Polecamy

Książki

Publikacje wydawane w ramach Biblioteki Finanse Publiczne oraz Biblioteki Administracja Publiczna to profesjonalne i praktyczne opracowania podejmujące zagadnienia z zakresu szeroko rozumianej administracji publicznej. więcej »

 
Elżbieta Gaździk

Ewidencja kosztów wyżywienia w stołówce szkolnej

Ujęcie opłat za posiłki przygotowywane w stołówce szkolnej zależy od tego, czy opłaty te stanowią dochody jednostki budżetowej, czy też są gromadzone na wydzielonym rachunku dochodów. Istotne znaczenie ma również prawidłowe rozliczenie podatku VAT, który może zostać naliczony od kwot wpłacanych przez personel szkoły.

W art. 106 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe postanowiono, że w celu zapewnienia prawidłowej realizacji zadań opiekuńczych, w szczególności wspierania prawidłowego rozwoju uczniów, szkoły mogą zorganizować stołówkę. Stołówki mogą być organizowane we wszystkich typach i rodzajach szkół. Podstawą funkcjonowania stołówek w szkołach jest statut szkoły. Wynika to z § 9a rozporządzenia Ministra Edukacji z 21 maja 2001 r. w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola oraz publicznych szkół. W świetle tego przepisu statut winien zawierać zapisy o prowadzeniu stołówki, jeśli zostanie podjęta decyzja o jej funkcjonowaniu na terenie szkoły.

Uregulowanie zasad funkcjonowania stołówki

O zorganizowaniu stołówki szkolnej decyduje samodzielnie dyrektor szkoły. Korzystanie z posiłków w takiej stołówce jest odpłatne. Warunki korzystania, w tym wysokość opłat za posiłki, są ustalane przez dyrektora szkoły w porozumieniu z organem prowadzącym szkołę. Regulacje w tej sprawie powinny zatem znaleźć odzwierciedlenie w odpowiednim dokumencie, np. porozumieniu czy regulaminie ustalonym przez osobę pełniącą funkcję dyrektora szkoły i osoby reprezentujące organ prowadzący szkołę. Dokument ten winien regulować w szczególności:

  1. postanowienia dotyczące organizacji stołówki;
  2. określenie uprawnionych do korzystania ze stołówki szkolnej;
  3. określenie odpłatności za korzystanie ze stołówki;
  4. zasady zwrotu odpłatności za nieskorzystanie ze stołówki z przyczyn usprawiedliwionych;
  5. sposób i czas wydawania posiłków;
  6. zasady zachowywania się w stołówce.

Do kalkulacji opłat wnoszonych za korzystanie przez uczniów z posiłku w stołówce szkolnej nie wlicza się wynagrodzeń pracowników, składek naliczanych od tych wynagrodzeń ani kosztów utrzymania stołówki. Oznacza to, że organ prowadzący szkołę jest zobowiązany do pokrywania kosztów tej części posiłku, która nie jest finansowana z omawianej opłaty.

Organ prowadzący szkołę może zwolnić rodziców albo pełnoletniego ucznia z całości lub części opłat:

  1. w przypadku szczególnie trudnej sytuacji materialnej rodziny;
  2. w szczególnie uzasadnionych przypadkach losowych.

Organ prowadzący szkołę może również upoważnić dyrektora szkoły do udzielania takich zwolnień.

Przywołane powyżej przepisy nie precyzują, czy z posiłków organizowanych w stołówce szkolnej mogą korzystać nauczyciele oraz pozostali pracownicy niepedagogiczni. Brak odpowiednich regulacji nie oznacza jednak, że takiej możliwości nie ma. Wprowadzenie odpowiednich zapisów w dokumencie regulującym warunki korzystania ze stołówki umożliwi korzystanie tym grupom zawodowym z posiłków przygotowywanych w stołówce szkolnej. Należy jednak pamiętać, że opłaty ponoszone przez te osoby za korzystanie z posiłków powinny być odpowiednio wyższe, gdyż muszą obejmować całkowity koszt przygotowania posiłku, a nie tylko przysłowiowy wsad do kotła (jak w przypadku opłat ponoszonych przez uczniów).

Ewidencja opłat za posiłki

Ewidencja opłat za posiłki przygotowywane w stołówce szkolnej może przebiegać w dwojaki sposób – w zależności od tego, czy opłaty z tego tytułu będą stanowiły dochody jednostki budżetowej, czy też będą gromadzone na wydzielonym rachunku dochodów (zob. ramka „Ewidencja...”).

Sposób ewidencji kosztów z tytułu zakupu elementów składowych posiłków został przedstawiony na przykładzie. W opisanej w nim sytuacji jednostka powinna wprowadzić zakupione elementy składowe posiłków (przyjęte do magazynu) w kwocie netto. Podlegający odliczeniu podatek VAT od sprzedaży posiłków personelowi szkoły jest ewidencjonowany – w odpowiednio obliczonej wysokości – dopiero na podstawie otrzymanej od dostawcy faktury, z której ten podatek wynika.

Należy wskazać, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego powstaje w rozliczeniu za okres, w którym powstał obowiązek podatkowy w związku z nabyciem przez podatnika określonych towarów czy usług. Trzeba przy tym pamiętać, że prawo do obniżenia podatku nie może nastąpić wcześniej niż w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę (art. 86 ust. 10 i 10b pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług – dalej: ustawa o VAT). W przypadku gdy podatnik nie dokonał obniżenia podatku należnego w terminie wskazanym powyżej, może dokonać tego obniżenia w deklaracji podatkowej za jeden z dwóch następnych okresów rozliczeniowych (art. 86 ust. 11 ustawy o VAT).  

[…]

Autorka jest zastępcą dyrektora ds. ekonomiczno-finansowych, główną księgową samorządowej jednostki budżetowej.

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma.
Zapraszamy do składania zamówień na prenumeratę i numery archiwalne.